Azs u dzieci od czego się zaczyna?

Atopowe zapalenie skóry (AZS) u dzieci to przewlekła choroba alergiczna, która zazwyczaj zaczyna się już w pierwszych miesiącach życia i wpływa nie tylko na wygląd skóry, ale także na jakość codziennego funkcjonowania dziecka i całej rodziny #2#4#7#9. Poznanie przyczyn, pierwszych objawów i czynników ryzyka AZS pozwala na szybsze rozpoznanie choroby oraz skuteczniejsze łagodzenie jej objawów.

Od czego zaczyna się AZS u dzieci?

Pierwsze symptomy AZS u dzieci pojawiają się zazwyczaj między 3. a 6. miesiącem życia i najczęściej manifestują się jako sucha, swędząca i zaczerwieniona skóra #1#2#7#9. W początkowej fazie zmiany lokalizują się na twarzy, głównie na policzkach, ale też na szyi oraz owłosionej skórze głowy #1#3#7. Takie objawy utrzymują się dość długo, a z czasem mogą przybierać na sile i obejmować kolejne partie ciała, szczególnie w zgięciach łokci i kolan, a także na grzbietach rąk i stóp #3#7. W cięższych przypadkach zmiany obejmują nawet całe ciało #1#3.

Objawy te zwykle mają charakter napadowy – okresy zaostrzeń i remisji mogą się zmieniać #2#4. Nasilenie symptomów często występuje pod wpływem ciepła, potu czy silnego stresu #5.

Jakie są pierwsze i najważniejsze objawy AZS?

Najbardziej charakterystyczne objawy AZS obejmują intensywny, uporczywy świąd skóry, który narasta wieczorem i w nocy, uniemożliwiając spokojny sen #1#3#5#7#9. Skóra staje się bardzo sucha, pojawiają się też zaczerwienienia, grudki, pęcherzyki, wypryski, łuszczenie oraz świąd powodujący drapanie – co prowadzi do powstawania ran i zwiększa ryzyko infekcji #3#5#7.

U dzieci do 12 roku życia często występuje zgrubienie, szorstkość skóry oraz zmiany rumieniowo-grudkowe #3. Typowa lokalizacja to twarz, szyja, zgięcia kończyn, grzbiety dłoni i stóp #1#3#7#9.

Przewlekły świąd prowadzi do zaburzeń snu – dzieci z AZS regularnie budzą się w nocy, są rozdrażnione i mają problemy z codziennym funkcjonowaniem #5#15. Objawy te znacząco wpływają nie tylko na samopoczucie, ale i emocje całej rodziny #2#15.

Co prowadzi do rozwoju AZS u dzieci?

Przyczyny AZS u dzieci są wieloczynnikowe i obejmują zarówno czynniki genetyczne, jak i środowiskowe #2#4#5#11. Występowanie AZS w rodzinie oraz predyspozycje do zaburzeń budowy naskórka lub funkcjonowania układu immunologicznego zwiększają ryzyko rozwoju choroby #2#4#11. Istotną rolę odgrywają także alergie – pokarmowe lub wziewne – oraz codzienny kontakt z alergenami środowiskowymi #1#2#4#5.

Stres, niekorzystne czynniki klimatyczne oraz zanieczyszczenia środowiska mają istotny wpływ na nasilenie objawów #2#4#5#11. Mechanizmem prowadzącym do wystąpienia objawów jest przede wszystkim reakcja zapalna skóry w odpowiedzi na kontakt z alergenem oraz zaburzenia bariery naskórkowej #1#2#5.

Przebieg i wpływ AZS na codzienne funkcjonowanie dziecka

Atopowe zapalenie skóry jest schorzeniem przewlekłym oraz nawracającym – nie można go całkowicie wyleczyć #4#11. Obserwuje się okresy nasilenia i remisji, których długość oraz intensywność są bardzo zróżnicowane #2#4. Im wcześniej rozpoczynają się objawy, tym większe ryzyko przewlekłego i ciężkiego przebiegu choroby #2#7#9.

AZS znacząco obniża jakość życia dziecka – uporczywy świąd zaburza sen, powoduje rozdrażnienie, a przewlekłe drapanie prowadzi do powstawania ran i zwiększa podatność na infekcje #5#7. Rodzice i opiekunowie również doświadczają trudności – zaburzenia snu pociechy wpływają na funkcjonowanie całej rodziny, co potwierdzają obserwacje kliniczne #2#5#15.

Diagnozowanie AZS u dzieci

Rozpoznanie AZS u dzieci ustala się na podstawie wywiadu oraz szczegółowej oceny objawów klinicznych #2. Nie istnieje jednoznaczny test diagnostyczny – lekarz analizuje historię objawów, ich przebieg, lokalizację oraz ewentualne powiązania rodzinne i alergiczne #2. Wyklucza także inne jednostki chorobowe, mogące dawać podobne zmiany skórne.

Wczesna diagnoza pozwala skuteczniej kontrolować objawy i przeciwdziałać nasileniu dolegliwości, nie eliminując jednak przewlekłości i nawrotów AZS #4#11.

Częstość występowania i powikłania AZS

Obecnie AZS dotyka około 20% dzieci #4. Utrzymujący się świąd i zaburzenia snu mogą wpływać na rozwój emocjonalny i poznawczy młodego organizmu #15. Nieleczone lub źle kontrolowane AZS prowadzi do przewlekłych zmian skórnych, ryzyka powstania ran oraz wtórnych zakażeń bakteryjnych #5#7.

Objawy AZS często nasilają się okresowo, co wpływa na nieregularność przebiegu i wymaga stałego monitorowania oraz dostosowania opieki #1#2#4.

Podsumowanie: Od czego zaczyna się AZS u dzieci?

AZS u dzieci zaczyna się najczęściej między 3. a 6. miesiącem życia od pojawienia się przesuszonej i swędzącej skóry na twarzy oraz innych widocznych miejscach #1#2#7#9. Kluczowe dla przebiegu choroby są predyspozycje genetyczne, alergie oraz czynniki środowiskowe. Ze względu na przewlekły charakter schorzenia, potrzebna jest stała, indywidualnie dobrana opieka i łagodzenie objawów, co poprawia komfort dziecka i jego rodziny, choć nie prowadzi do trwałego wyleczenia #2#4#11.

Źródła:

1. http://pacjent.gov.pl/aktualnosc/azs-atopowe-zapalenie-skory-u-dzieci
2. https://www.drduda.pl/azs-u-dzieci-skuteczne-metody-lagodzenia-objawow-i-poprawy-jakosci-zycia/
3. https://gemini.pl/poradnik/zdrowie/atopowe-zapalenie-skory-opis-przyczyny-leczenie/
4. https://herbapol.poznan.pl/artykuly/jak-leczyc-azs-u-dzieci/
5. https://alergianamlekokrowie.pl/objawy-alergii/atopowe-zapalenie-skory-u-dzieci-leczenie-i-objawy/
6. https://www.laroche-posay.pl/article/atopowe-zapalenie-skory-u-dzieci-przyczyny-objawy-pielegnacja
7. https://www.cetaphil.pl/porady-pielegnacyjne/atopowe-zapalenie-skory-u-dzieci-przyczyny-objawy-i-leczenie.html
8. https://apteline.pl/artykuly/choroby/choroby-skory/azs-u-dzieci
9. https://www.termedia.pl/dermatologia/AZS-zwieksza-ryzyko-zaburzen-czynnosci-poznawczych,55945.html